Në Bletari, një nga situatat më problematike për çdo bletar është kur një koloni gjendet bosh ose me shumë pak bletë. Ky fenomen nuk ndodh papritur dhe zakonisht nuk ka vetëm një shkak të vetëm. Në shumicën e rasteve, është rezultat i disa faktorëve që veprojnë paralelisht dhe dobësojnë koloninë gradualisht.
Sëmundjet dhe parazitët
Një nga arsyet kryesore pse një koloni zhduket është prania e sëmundjeve dhe parazitëve. Më i rrezikshmi është Varroa destructor, i cili sulmon bletët dhe dobëson sistemin e tyre imunitar.
Ky parazit gjithashtu transmeton viruse që ndikojnë në zhvillimin normal të bletëve. Bletët e infektuara janë më të dobëta, jetojnë më pak dhe nuk arrijnë të kryejnë funksionet e tyre në koloni. Nëse nuk trajtohet në kohë, ky problem mund të çojë në shkatërrimin e plotë të kolonisë.
Mungesa e ushqimit
Bletët kanë nevojë për nektar dhe polen për të mbijetuar. Kur këto mungojnë, kolonia hyn në stres ushqimor.
Kjo mund të ndodhë për disa arsye:
- Thatësira dhe mungesë flore
- Zona me pak bimësi
- Mosdhënia e ushqimit shtesë nga bletari
Në këto kushte, bletët dobësohen dhe mund të vdesin nga uria ose të largohen në kërkim të ushqimit.
Pesticidet dhe kimikatet
Pesticidet janë një faktor serioz që ndikon drejtpërdrejt në zhdukjen e kolonive. Kur bletët ekspozohen ndaj kimikateve:
- Humbasin orientimin
- Nuk arrijnë të kthehen në kosherë
- Dobësohen fizikisht
Edhe nëse nuk vdesin menjëherë, ndikimi i pesticideve çon në zvogëlim gradual të kolonisë.
Humbja e mbretëreshës
Mbretëresha është elementi më i rëndësishëm i kolonisë. Ajo është përgjegjëse për riprodhimin dhe vazhdimësinë e jetës në kosherë.
Nëse mbretëresha mungon ose nuk është funksionale:
- Nuk prodhohen bletë të reja
- Kolonia fillon të plaket
- Organizimi i brendshëm prishet
Në këtë situatë, kolonia dobësohet shpejt dhe mund të zhduket plotësisht.
Braktisja e kosheres
Në disa raste, bletët nuk vdesin, por largohen nga kosherja. Ky fenomen ndodh për shkak të stresit dhe quhet braktisje.
Shkaqet kryesore janë:
- Temperaturat ekstreme
- Mungesa e ushqimit
- Sëmundjet dhe parazitët
- Ndërhyrjet e shpeshta nga bletari
Pas largimit të bletëve, kosherja mbetet bosh.
Kushtet klimatike
Ndryshimet klimatike dhe kushtet e motit kanë ndikim të madh në jetën e bletëve.
Disa faktorë që ndikojnë negativisht janë:
- Dimrat e ashpër
- Temperaturat shumë të larta
- Shirat e zgjatur
Këto kushte e bëjnë të vështirë mbledhjen e ushqimit dhe mbijetesën e kolonisë.
Menaxhimi i dobët
Roli i bletarit është vendimtar për shëndetin e kolonisë. Gabimet në menaxhim mund të përshpejtojnë zhdukjen e saj.
Disa nga gabimet më të zakonshme janë:
- Moskontrollimi i rregullt i kolonisë
- Mos trajtimi kundër parazitëve
- Ventilimi i dobët i kosheres
- Ndërhyrjet e panevojshme dhe stresuese
Edhe një koloni e fortë mund të dështojë nëse nuk menaxhohet si duhet.
Zhdukja e një kolonie bletësh është zakonisht rezultat i një kombinimi faktorësh dhe jo i një shkaku të vetëm. Një koloni fillimisht dobësohet, pastaj humbet aftësinë për t’u zhvilluar dhe në fund ose vdes ose braktiset.
Këshilla praktike për bletarët
Për të parandaluar këtë problem:
- Kontrolloni rregullisht praninë e parazitëve si Varroa
- Siguroni ushqim të mjaftueshëm në periudha kritike
- Monitoroni gjendjen e mbretëreshës
- Vendosni kosheret në zona të sigurta larg pesticideve
- Mbani kushte të mira higjienike dhe ventilim të duhur
Me kujdes dhe menaxhim të mirë, shumica e këtyre problemeve mund të parandalohen dhe kolonitë mund të mbahen të shëndetshme dhe produktive.